Otoskleroz Hastalığı (Orta Kulak Kireçlenmesi)

Otoskleroz hastalığı, iç kulak işitme organlarını barındıran kemik yapıda odaklar halinde süngerimsi görünümlü yeni kemik oluşumları meydana gelmesidir. Hastalığın en sık izlendiği yer üzengi kemiğinin ses dalgası titreşimlerini iç kulağa ilettiği taban kısmının yerleştiği oval pencere adı verilen bölgedir. Buradaki otoskleroz odağı üzengi (stapes) kemiğinin titreşimini engelleyerek ses dalgasının iç kulağa iletimini bozar ve ve sonuç olarak iletim tipi işitme kaybı oluşur. Bu değişiklikler iç kulaktaki işitme organlarını etkilediğinde “koklear otoskleroz” adı verilen sinir tipi işitme kayıpları oluşur.

İşitmenin ilk aşaması ses dalgalarının dış kulak kanalı boyunca kulak zarına ulaşarak zarı titreştirmesidir. Bu titreşim orta kulakta yer alan çekiç, örs ve üzengi adı verilen minik kemikçikler vasıtası ile iç kulak sıvılarına aktarılır. İç kulakta bulunan sinir uçlarında elektrik enerjisine dönüştürülen ses dalgaları işitme siniri ile beyindeki işitme merkezlerine iletilerek işitme sağlanır. Ses dalgalarının dış ve orta kulak boyunca iç kulak sıvılarına aktarılması sürecinde gerçekleşen problemler “iletim tipi işitme kaybına” neden olurlar. Bu tip kayıplarda iç kulaktaki işitme organları sağlamdır ancak ses dalgaları bu organlara ulaşamaz. İç kulak ve işitme sinirinden kaynaklanan işitme kayıplarına ise “sensörinöral tip işitme kaybı” adı verilir. İç kulağı da etkileyebilen bir hastalık olan otosklerozda genellikle her iki tip kayıp bir arada görülür. Bu tip işitme kayıpları ise “mikst tip işitme kaybı” olarak adlandırılır.

Özellikle genç yaşlarda saptanan ve hızla ilerleyen hastalıklarda işitme kaybındaki ilerlemeyi yavaşlatmak için bazı tedaviler kullanılır ancak otosklerozun tıbbi tedavisi yoktur.

Cerrahi tedavide “Stapedektomi” ameliyatı ile hareketi kısıtlanan üzengi (stapes) kemiği çıkartılarak yerine ses dalgalarını iç kulağa iletecek bir protez konulur. Lokal ya da genel anestezi altında yapılabilen bu ameliyat ile %90-95 oranında son derece başarılı sonuçlar alınır hastaların hastaların büyük çoğunluğunda iletim tipi işitme kaybı tamama yakın düzeltilebilir. Çok hafif iletim tipi işitme kaybı olan veya iç kulak işitme organlarının ciddi oranda etkilendiği ileri derecede sinir tipi işitme kaybı olan hastalarda ameliyat önerilmez. Bunu dışındaki tüm otoskleroz hastalarında ameliyata engel ciddi bir sağlık sorunu olmadıkça stapedektomi ameliyatı önerilir.

İşitme Cihazları: Ameliyattan fayda görecek durumda olan her hasta aynı zamanda işitme cihazından da fayda görebilir. Özellikle iki taraflı otoskleroz hastalığı olan ve ameliyatı tercih etmeyen hastaların iç kulak fonksiyonlarının azalan işitmeye paralel olarak gerilememesi için işitme cihazı kullanmaları tavsiye edilir.