Burun Estetiği (Rinoplasti)
Prof. Dr. Orhan Görgülü6 dakikalık okuma
RİNOPLASTİ (BURUN ESTETİĞİ)
Burun şeklinin güzelleştirilmesi için yapılan cerrahi operasyonların tümü, burun estetiği veya rinoplasti olarak adlandırılır. Daha hoş görünen bir burun yapısının elde edilmesi yanında solunum ve koku alma gibi burun işlevlerini olumsuz etkileyen şekil bozukluklarının giderilmesi için de burnun hem iç hem dış problemlerine müdahale amacıyla da rinoplasti operasyonlarına sıklıkla başvurulur.
Ameliyattan önce ve sonra yapmanız gerekenlerin kısa listesi için burun estetiği rehberine bakın.
En sık tercih edilen estetik operasyon olan burun estetiğinde, kişi operasyon geçirmeye karar verdikten sonra mutlaka doktor muayenesinden geçmeli ve burun yapısının rinoplasti için uygun olup olmadığı açısından görüş almalıdır. Burun yapısına uygun değişikliklerin ve operasyon tekniklerinin seçilmesi önemlidir çünkü burundaki estetik operasyonlar ideal yüz orantısını sağlamak adına yüz görünümünü doğrudan etkileyerek belirgin değişimleri beraberinde getirir.
Burun estetiği süreci alanında uzman bir doktor tarafından yapılacak ilk muayene ile başlar. Hasta tarafından istenen görsel değişiklikler ve bunların burun ya da yüz yapısına uygun olup olmadığı bu muayene esnasında doktor ve hasta arasında yapılacak görüş alışverişi ile karara bağlanır. Aynı zamanda yapılacak detaylı muayene ile burunda rinoplasti operasyonuna engel oluşturabilecek herhangi bir sorunun var olup olmadığı da tespit edilebilir. Yapısal bir sorunun görülmemesi halinde genel sağlık kontrolleri de yapılmalı, kanama hastalıkları gibi cerrahi operasyona engel yaratabilecek durumların varlığı araştırılmalıdır. Operasyon için uygun olduğu belirlenen hastalarda burunda yapılacak şekil değişiklikleri açısından doktor ve hastanın iyi bir iletişim kurması, hastanın beklentilerini doktoruna iyi bir şekilde anlatması oldukça önemlidir. Bu sayede istenmeyen sonuçlar önlenebilir, düzeltme operasyonlarına gerek duyulması olasılığı minimuma indirilebilir. Burnun çeşitli açılardan fotoğrafları çekilerek geniş bir ekran üzerinde hedeflenen değişikliklerin yaklaşık görüntüsü elde edilebilir. Planlama aşamasında bu gibi görsel tekniklerin kullanımı hekim ve hasta arasında doğru bir iletişimin sağlanması açısından oldukça faydalıdır.
Ameliyat süresi yapılacak işlemlere göre değişkenlik gösterir. Bir rinoplasti operasyonu genellikle 1-2 saat sürer, karmaşık vakalarda daha uzun sürebilir. Açık veya kapalı yöntemlerden hasta için en uygun olanı tercih edilerek yapılan operasyonun sonrasında hastalar belirli bir süre gözetim altında tutulduktan sonra taburcu edilir.
Günümüzde gelişen tıbbi teknolojiler ve cerrahi tekniklerin yardımıyla burun ameliyatları geçmişe oranla çok daha basit şekilde, mümkün olduğunca kapalı teknikler ya da küçük kesiler açılarak yapılır. Görsel açıdan kişiyi rahatsız eden burun kemeri, burun ucu sarkıklığı, burun büyüklüğü ve daha birçok sorun bu operasyonlarla düzeltilebilir.
Burun organında solunum ve koku alma işlevlerinde herhangi bir fonksiyonel sorunun bulunmaması, yalnızca estetik kaygılardan kaynaklı bir operasyon isteği söz konusu ise kıkırdak gelişiminin tam olarak beklenmesi gerekir. Bu nedenle böyle durumlarda burundaki kemik ve kıkırdak gelişiminin tamamlandığı 15 ile 18 yaş aralığındaki doktorun önereceği zaman beklenmelidir. Fonksiyonel bir bozukluk söz konusu ise veya çocuğun psikolojik gelişimini olumsuz etkileyecek düzeyde bir sorun varsa hekim daha küçük yaşlarda da rinoplasti uygulayabilir.
Burun Estetiği (Rinoplasti) Kimlere Yapılır?
- Burunda var olan doğumsal ya da sonradan gelişmiş şekil bozuklukları
- Burun kemiğinde eğrilik ya da burun sırtında çıkıntının bulunması
- Yapısal bozukluklardan kaynaklı nefes alıp verme sorunları ile horlama gibi şikâyetler
- Burnun çok büyük veya çok küçük olması
- Burnun açısına ilişkin sorunlar
- Burun deliklerinin normalden küçük veya büyük olması
- Burun ucunda sarkıklık, kalkıklık, sivrilik, sıkışıklık ya da asimetrik görünüm gibi sorunların varlığı
Burun estetiği ameliyatları temelde açık yöntem ve kapalı yöntem olmak üzere iki ana teknikten bir tanesi ile yapılır. İki temel operasyon tekniğinin temel özellikleri kısaca şu şekildedir:
Açık Rinoplasti
Burun deliklerinin arasındaki kısmın altından açılan küçük bir kesi yoluyla yapılan burun estetiği operasyonlarıdır. Cerrahın geniş bir görüş alanına sahip olması, büyük çaplı operasyonlarda açık rinoplastinin daha güvenli olmasının ve daha sık tercih edilmesinin en önemli sebebidir. Cerrahın ameliyat bölgesine olan hakimiyeti kapalı operasyona oranla daha fazladır. Bu sayede milimetrik hesaplamalar ve önemli değişiklikler güvenli bir şekilde yapılabilir. İyileşme süreci ise kapalı yönteme oranla daha uzundur.
Kapalı rinoplasti
Kapalı burun estetiğinde burnun iç kısmından bir kesi açılarak operasyon yapılır, bu sayede dışarıdan görülen bir kesi yapılmaz. Burnun kanat kısımları yerine iç kısmından kesi açılarak kıkırdaklar, kemik ve deri altındaki bölgeye ulaşılır. Burada istenen müdahaleler yapıldıktan sonra açılan kesiye dikiş atılır ve operasyon tamamlanır. Açık operasyona oranla çalışma alanı kısıtlı olsa da küçük çaplı müdahaleler için daha kısa bir iyileşme süresi (burun ucu açılmadığı için) ve yara izi kalma riskinin azalması gibi avantajlar sunar.
Her iki burun estetiği tekniğinde de kemik kesileri ve şekillendirilmesi ultrasonik bir kemik kesici olan piezo cihazı yardımıyla yapılabilir ki bu günümüzde “piezo burun estetiği” ismiyle anılır. Ayrıca burun ucuna ilişkin düzeltmeler burun estetiği ameliyatlarının çok büyük bir kısmını oluşturduğundan kendine özgü yaklaşımlar ve ameliyat teknikleri içerir. Bu operasyonlar burun ucu estetiği veya tip rinoplasti olarak adlandırılır. Buna ilaveten burun içinde bulunan konka adı verilen burun etlerinin küçültülmesi lazer, radyofrekans ve koter kullanılarak yapılabilir.
Tüm bunların yanı sıra herhangi bir nedenle burun estetiği ameliyatı sonrasında devam eden sorunların veya düzeltilmesi gereken hataların tedavisi için planlanan ek operasyonlar ise revizyon- sekonder burun estetiği ameliyatı olarak tanımlanır.
Rinoplasti tedavisi sürecinde hem ameliyat öncesi hem de ameliyat sonrası süreç, operasyonun başarısı açısından birçok cerrahi operasyona oranla daha fazla titizlik gerektirir.
Ameliyat Öncesi Süreç
Ameliyat öncesi süreç aslında hastanın görsel nedenlerle rinoplasti yaptırmaya karar vermesi ile başlar. Burun estetiği çok titizlik isteyen bir ameliyattır. Hastaların sıklıkla üzerinde durduğu konulardan bir tanesi de ameliyat tekniğidir. Özellikle açık ve kapalı yöntemler hastalar arasında sıklıkla tartışma konusu olsa da her hastada uygulanması gereken teknik birbirinden farklı olabilir.
Hekim tarafından yapılan muayene sonucunda burunda yapılacak işlemler ve burun yapısı gibi etkenler göz önünde bulundurularak hangi yöntemin daha uygun olduğuna karar verilmelidir. Her yöntem her operasyon için etkili veya uygun olmayabildiğinden bu konuda seçim hastaya değil cerraha ait olmalıdır. Kan sulandırıcı kullanımı var ise bunların kullanımı hekimin önerdiği şekilde ameliyattan bir veya iki hafta öncesinde sonlandırılmalıdır. Yara iyileşmesini olumsuz etkilediğinden sigara ve tütün mamullerinin kullanımından kesinlikle kaçınılmalıdır. Hastaların, hekimlerinin verdikleri önerileri dikkate alarak ameliyat günü ilgili merkezde hazır bulunmaları yeterlidir.
Ameliyat Sonrası Süreç
Ameliyattan sonraki süreçte şunlara dikkat edin:
- Göz çevresine ve yanaklara uygulanan soğuk jel ya da buz, şişliği ve morluğu azaltır.
- İki yastıkla, başınız yukarıda yatın. Başınızı 45 dereceden fazla çevirmeyin. Daha fazla hareket ederseniz burnunuzda eğrilik oluşabilir. Bu kurala ameliyattan sonraki 3 hafta boyunca uyun.
- Ameliyattan sonraki 20 gün yan yatmayın.
- 1 hafta boyunca sıkı boyunlu kıyafet giymeyin, yakası düğmeli kıyafet tercih edin.
- Kanamayı önlemek için ıkınmaktan kaçının. Kabız olmamak için sebzeden zengin, bol posalı yiyecekler tüketin. Yemeklerin tuzsuz olması ödemin (şişliğin) hızlı çözülmesine yardımcı olabilir.
- Çok sıcak yiyecek ve içecekler kanamayı ve burun tıkanıklığını artırdığı için özellikle ilk hafta çok sıcak şeyler yiyip içmeyin.
- İlk 2 gün üst dudağınızın üzerine yapıştıracağınız gazlı bez, olası bir kanamanın üstünüzü kirletmesini önler.
- Dişlerinizi fırçalarken dikkatli olun, burnunuza zarar vermeyin.
- Ameliyattan sonraki ilk günlerde çok sert yiyecekler çiğnemeyin, yumuşak yiyecekleri tercih edin.
- Ameliyattan sonraki 1 hafta yatak istirahati gerekir.
- İkinci haftadan sonra yürüyüşe başlayabilirsiniz. Ağır spor ve zorlayıcı hareketler için 40. günü bekleyin.
- 1 hafta boyunca aşırı gülmekten ve abartılı mimiklerden kaçının.
- 6 hafta boyunca güneş ışınlarından korunun. Korunmazsanız yüzünüzdeki şişliğin geçmesi uzun sürer.
- 1 ay boyunca yüzmeyin. Yüzmek burunda travmaya neden olabilir.
- Ameliyattan 3-4 gün sonra yüzünüzde şişlik oluşabilir. Şişliğin büyük kısmı 2-3 hafta içinde azalır ama bazı hastalarda kalan şişliğin geçmesi 12-18 ay sürebilir.
- Ameliyattan sonra oluşan morluklar 7-10 gün kadar sürebilir, genellikle 10. günden sonra kaybolur. Daha uzun sürerse kapatıcı makyaj yapılabilir.
- Doktorunuzun önerdiği ilaçları kullanın.
- 6 hafta boyunca gözlük kullanmayın.
- Ameliyattan 2 gün sonra lens kullanabilirsiniz.
Kontroller ameliyattan sonra 7. gün, 1. ay, 3. ay ve son olarak 6. ayda yapılır. Gerekirse cerrah arada da muayene eder. Bu takiple hasta ve cerrah ameliyatın sonucunu birlikte değerlendirir.
Ayrıca hekim tarafından reçetelendirilmiş ilaçlar var ise bunlar da düzenli olarak kullanılmalıdır. Verilen kontrol muayeneleri aksatılmamalı, pansuman önerisi var ise bunların düzenli olarak yapılmalı veya bir sağlık profesyoneline yaptırılmalıdır.













































































